# Türkçe karakter düzeltme: yazarken otomatik tamamlama

Türkçe karakter kullanmadan yazın, Typeet harfleri yazarken tamamlasın. Nasıl karar verdiğini, geri almayı, gizliliği ve sınırlarını öğrenin.

Türkçe karakter kullanmadan yazma alışkanlığı özellikle İngilizce klavyede çalışırken oluşuyor. Köşeli parantezler, noktalı virgül ve tırnak yerinde kalıyor; mesaj yazarken düzen değiştirmiyorsunuz. Ama karşı tarafa giden metinde ç, ğ, ı, ö, ş ve ü eksik kalıyor. Türkçe karakter düzeltme için metni sonradan bir siteye yapıştırmak bu sorunu ancak iş bittikten sonra çözüyor.

[Typeet](/tr/) harfleri yazarken tamamlayan bir masaüstü uygulaması. İngilizce US klavye düzenini koruyorsunuz. Kelimeleri Türkçe harfleri olmadan yazıyorsunuz; boşluk veya noktalama işaretiyle bitirdiğinizde Typeet doğru yazımı yerleştiriyor. Tarayıcı eklentisi ya da metin yapıştırılan bir internet sayfası değil.

## Yazarken tamamlanan harfler

Aşağıdaki iki cümle gerçek Typeet motoruyla kontrol edilmiş örneklerdir:

`Aksam yemegine gec kalacagim, siz baslayin.` → `Akşam yemeğine geç kalacağım, siz başlayın.`

`Semsiyeni almayi unutma, ogleden sonra yagmur yagacak.` → `Şemsiyeni almayı unutma, öğleden sonra yağmur yağacak.`

Metni tamamladıktan sonra ayrı bir işlem başlatmazsınız. Kelimeler yazarken düzelir. Bunun için ek tuşlara basmanız veya her mesajdan önce Türkçe Q'ya geçmeniz gerekmez. Ancak yanlış yazılmış bir kelimenin doğru karşılığını bulmak ayrı bir iştir. Typeet gerçek yazım yanlışlarını ve dil bilgisi hatalarını düzelten genel amaçlı bir denetleyici değildir.

Bu ayrım günlük kullanımda önemlidir. Harfi eksik bir kelimeyi tamamlamakla yanlış kelimeyi seçmek aynı şey değildir. Metnin anlatmak istediğinizi söylediğini siz kontrol edersiniz. Özel isim, yabancı kelime veya alışılmadık bir ifade yazdığınızda otomatik sonuca özellikle bakın.

## Türkçeyle İngilizce arasında seçim

Typeet her kelimeyi Türkçe ve İngilizce kelime sıklığı listelerinde arar. Olası yazımlar arasından en olası olanı seçer. Aynı harf dizisi iki dilde de varsa cümleye bakar: İngilizce bir cümlede `is` olduğu gibi kalır, `bu bir is degil` ise `bu bir iş değil` olur. Her `s` harfini `ş` yapmaz; böyle bir yöntem İngilizce metinleri de bozardı.

Birden fazla yaygın Türkçe yazım olduğunda komşu kelimeler seçime yardımcı olur. Listede doğrudan bulunmayan kelime biçimlerini bilinen kök ve eklerden oluşturabilir: `oynanmistir` → `oynanmıştır`. Türkçe eklerde ünlü uyumunu izler. Yine de bağlam her zaman yeterli değildir. Kısa bir mesajda veya tek başına yazılmış bir kelimede istediğiniz anlamı yanlış seçebilir.

İngilizce kelimeleri, `iPhone` gibi adları, `camelCase`, `my_var` ve `obj.dir` gibi kod biçimlerini olduğu gibi bırakır. Rakam içeren kelimelere ve `don't` gibi İngilizce kısaltmalara da dokunmaz. İngilizce e-posta yazarken bütün uygulamayı kapatmanız gerekmez.

## Yanlış düzeltmeyi geri alma ve yazımı değiştirme

Bir düzeltmenin hemen ardından <kbd>Backspace</kbd> tuşuna basarak değişikliği geri alın. Önceki yazımı korumak istediğinizde en kısa yol budur. Aynı kelimenin düzeltmesini on kez geri alırsanız Typeet o kelimeyi değiştirmeyi bırakır. Bu kelimeleri Settings → Words bölümünden yönetebilirsiniz.

Kelimenin diğer yazımına geçmek için Mac'te <kbd>Option</kbd> + <kbd>Backspace</kbd>, Windows ve Linux'ta <kbd>Ctrl</kbd> + <kbd>Backspace</kbd> kullanın. Kısayolu kelimeden hemen sonra kullanın; örneğin `sik` ile `sık` arasında geçiş yapar. Bu özellik alternatif yazımı seçer; genel bir cümle düzenleme komutu değildir.

Geri alma ile alternatif yazım arasında pratik bir fark var. Birincisi uygulamanın yaptığı değişikliği iptal eder. İkincisi kelimenin diğer yazımına geçer. Her ikisini de ilk birkaç mesajınızda denemek, istemediğiniz bir değişiklik olduğunda ne yapacağınızı öğrenmenizi sağlar.

## Desteklenen uygulamalar

Typeet sistem genelinde çalışır. Tarayıcıdaki metin kutularında, Slack'te, Word'de, e-posta ve sohbet uygulamalarında aynı yazma yöntemini kullanabilirsiniz. Her uygulama için ayrı bir eklenti kurmazsınız. Ancak terminallerde ve parola yöneticilerinde varsayılan olarak kapalıdır.

Settings → Apps bölümünde başka uygulamaları da kapsam dışında bırakabilirsiniz. Örneğin belirli bir editörde bütün metni kendiniz kontrol etmek istiyorsanız orada kapatın. Kısa bir süre için ara vermek istediğinizde menüden bir saatliğine duraklatabilirsiniz.

## Yerel işlem ve gizlilik

Yazdıklarınız saklanmaz ve hiçbir yere gönderilmez. Bütün işlem bilgisayarınızda yapılır, kelime listeleri uygulamanın içindedir. Metni düzeltmek için buluta, yapay zekâ hizmetine veya çevrimiçi bir metin kutusuna ihtiyaç yoktur.

macOS 13 ve sonraki sürümler desteklenir; ilk açılışta Erişilebilirlik izni istenir. Windows 10 ve sonrasında ek izin gerekmez. Linux için .deb ve .rpm paketleri vardır; Wayland ve X11 üzerinde IBus giriş yöntemi olarak çalışır. Lisans anahtarı çevrimdışı kullanılabilir.

## Türkçe test sonuçları

Eğitimden ayrı tutulan Tatoeba cümlelerinde eksik harflerin %99,1'i tamamlandı. Bütün kelimelerin %99,5'i doğru çıktı; testte İngilizce kelimelerin %100'ü korundu. Kelime listesinde 356.921 kelime var. Bunlar test sonuçlarıdır, her metin için garanti değildir.

Ömer Seyfettin'in “Hikâyeler” kitabı Türkçe harfleri çıkarılarak bütünüyle yazıldığında 87.147 kelimede doğruluk %96,9 oldu. Uzun bir edebî metinle kısa günlük cümlelerin aynı sonucu vermemesi şaşırtıcı değil. Bu yüzden “eksik harflerin tamamlanması” ile “bütün kelimelerin doğru olması” ölçülerini birbirine karıştırmamak gerekir.

## Ücret ve diğer yöntemler

Deneme süresi 14 gün ücretsizdir. Sonrasında abonelik yerine bir defalık 19 ABD doları ödersiniz. Bazı ülkelerde ödeme sırasında daha düşük bölgesel fiyat uygulanır. Tek lisans anahtarı kullanılır.

Harfleri kendiniz seçmek istiyorsanız işletim sisteminin Türkçe düzeni daha doğrudan bir yöntemdir. Mac, Windows ve Linux seçeneklerini [İngilizce klavyede Türkçe karakter yazma rehberinde](/tr/blog/ingilizce-klavyede-turkce-karakter-yazma) bulabilirsiniz.

## Sık sorulan sorular

### Türkçe karakter kullanmadan yazıp doğru metin gönderebilir miyim?

Typeet eksik harfleri kelime biterken tamamlar. Sonucu kontrol etmeniz gerekir; uygulama bazen yanlış yazımı seçebilir.

### Typeet yazım hatalarını da düzeltir mi?

Gerçek yazım yanlışlarını veya dil bilgisini düzelten bir araç değildir. Görevi, doğru harfleri çıkarılarak yazılmış kelimelerin harflerini tamamlamaktır.

### İnternetsiz çalışır mı?

Evet. İşlem ve kelime listeleri bilgisayarınızdadır. Yazdığınız metin saklanmaz veya bir sunucuya gönderilmez.
